• inside_pic_01.jpg
  • inside_pic_02.jpg
  • inside_pic_03.jpg
  • inside_pic_04.jpg

 

FISTIKIAΦιστικιά
Πιστακία η γνήσια (Pistacia vera)
Οικογένεια: Ανακαρδιίδες (Anacardiaceae)

Είναι δέντρο πολύ μακρόβιο, ιθαγενές, της νοτιοανατολικής Μεσογείου, πιθανό της Συρίας. Καλλιεργείται για τους καρπούς του στο Ιράν, στη Μέση Ανατολή, στην Ελλάδα και τη Σικελία. Οι καρποί του, τα φιστίκια, είναι κατάλληλα για άμεση κατανάλωση αλλά και για εξαγωγή ελαίου, το οποίο είναι χρήσιμο τόσο στη ζαχαροπλαστική όσο και στη φαρμοκοποιία.
Η φιστικιά είναι φυλλοβόλο δέντρο, που φτάνει σε ύψος 3-6 μ. και σε διάμετρο 3-5 μ. Έχει όρθιο και στρεβλό κορμό, που καλύπτεται από γκρίζο φλοιό. Έχει σύνθετα φύλλα, που σχηματίζονται από 3-5 ωοειδή φυλλάρια, συμμετρικά και μάλλον δερματώδη. Η φιστικιά είναι είδος δίοικο: τα «αρσενικά» και τα «θηλυκά» άνθη φέρονται από διαφορετικά δέντρα. Τα «αρσενικά» είναι ίουλοι, ενώ τα «θηλυκά» είναι ενωμένα σε χαλαρούς βότρεις, πορφυρού χρώματος. Οι καρποί είναι σαρκώδεις δρύπες, με χρώμα πράσινο – κοκκινωπό και περιέχουν αρωματικούς σπόρους, πλούσιους σε έλαιο. Το χρώμα τους ποικίλλει από το λευκό μέχρι το πράσινο. Οι φιστικιές διακρίνονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες ποικιλιών: η «Μεγάλη Φιστικά της Ανατολής» και η «Μικρή Φιστικιά του Σφαζ». Οι ποικιλίες που ανήκουν στην πρώτη κατηγορία έχουν κίτρινο ή πρασινοκίτρινο σπόρο, άμεσης κατανάλωσης, ενώ οι ποικιλίες της δεύτερης κατηγορίας έχουν μικρούς σπόρους που χρησιμοποιούνται στη ζαχαροπλαστική.
Τεχνική της καλλιέργειας
Οι φιστικιές είναι δέντρα εύρωστα και ανθεκτικά στην ξηρασία. Ευδοκιμούν και σε άγονα και ξερά εδάφη. Μπορούν να αντέξουν – χωρίς να υποστούν καμιά ζημιά – για μεγάλα χρονικά διαστήματα στην ξηρασία και στις υψηλές θερμοκρασίες. Προτιμούν τα ελαφρά, ασβεστώδη εδάφη και πρέπει να φυτεύονται σε αποστάσεις τουλάχιστον 8-10 μ. η μια από την άλλη. Επίσης πρέπει να φυτεύεται πάντα μαζί και ένας αριθμός «αρσενικών» δέντρων, ώστε να εξασφαλίζεται η επικονίαση. Αν η ανθοφορία των «Αρσενικών» δέντρων δεν συμπίπτει με αυτή των θηλυκών, τότε πρέπει να εφαρμοστεί τεχνητή επικονίαση των δέντρων. Η φύτευση στην οριστικιή θέση γίνεται κατά το φθινόπωρο, με δέντρα που έχουν αναπτυγμένο σύστημα και πάντοτε με μπάλα χώματος. Η φιστικιά διαμορφώνεται σε φυσικό σχήμα, γι' αυτό και το κλάδεμα περιορίζεται στην απλή αφαίρεση των ξερών κλαδιών ή στο κόψιμο αυτών που έχουν αδυνατίσει από υπερβολική καρποφορία. Η συγκομιδή των καρπών γίνεται τον Σεπτέμβριο.
Πολλαπλασιασμός
Η φιστικά πολλαπλασιάζεται συνήθως με σπόρους άγριας φιστικιάς ή τσικουδιάς (Pistaciapalaestina) λίγο μετά τη συγκομιδή, γιατί διαφορετικά κινδυνεύουν να χάσουν τη βλαστιτική τους ικανότητα. Στα σπορόφυτα τσικουδιάς, που θα αναπτυχθούν από τους σπόρους, γίνεται στη συνέχεια ενοφθαλμισμός με βλαστάνοντα «μάτια».
Επίσης, σαν υποκείμενο μπορεί να χρησιμοποιηθεί και Κοικορεβιθιά (Pistaciaterebinthus).