• inside_pic_01.jpg
  • inside_pic_02.jpg
  • inside_pic_03.jpg
  • inside_pic_04.jpg

 

ChaenomelesΧαινόμηλον (Chaenomeles)
Οικογένεια: Ροδίδες (Rosaceae)
Κοινά ονόματα: συντόνια ή τσιντόνια (Cydonia)
Γένος με 3 είδη θάμνων, που κατάγονται από την Κίνα και την Ιαπωνία. Είναι φυτά ανθεκτικά, με ανοιξιάτικη ανθοφορία, που άλλοτε κατατάσσονταν στο γένος Cydonia, στο οποίο ανήκει η κυδωνιά. Έχουν φύλλα ωοειδή, συνήθως με πριονωτές παρυφές. Τα λουλούδια, σε διάφορα χρώματα και διαστάσεις, ανάλογα με τα είδη και τις ποικιλίες, μπορεί να είναι μονά ή ημίδιπλα. Οι καρποί, όμοιοι με κυδώνια αλλά λίγο μικρότεροι, χρησιμοποιούνται για την παρασκευή μαρμελάδων, ζελέ και σιροπιών.
Είδη και ποικιλίες
Χαινόμηλον το ιαπωνικόν (Chaenomeles japonica). Γνωστό και σαν Κυδωνέα η ιαπωνική (Cydonia japonica) το είδος αυτό κατάγεται από την Ιαπωνία. Πρόκειται για απλωτό θάμνο, που φτάνει σε ύψος 1-1.5 μ. και σε διάμετρο 1.5-2 μ. Ανθίζει κατά τον Μάρτιο – Απρίλιο. Έχει φύλλα ωοειδή, με πριονωτές παρυφές και πορτοκαλοκόκκινα λουλούδια, μονήρη ή ενωμένα ανά 2-3 σε βότρεις, που σχηματίζονται πάνω στα κλαδιά του προηγούμενου χρόνου. Οι καρποί, κίτρινοι στρογγυλωποί, ωριμάζουν το φθινόπωρο. Η ποικιλία «Αλπική» ("Alpina") έχει μικρότερες διαστάσεις από το τυπικό είδος και έχει λουλούδια σε χρώμα φωτεινό πορτοκαλί, η «Λαμπρή» ("Brilliant") παράγει λουλούδια κατακόκκινα, η «Κιτρινωπή Ποικιλόχρωμη» (Versicolor lutescens") έχει ανοιχτοκίτρινα λουλούδια με ροζ αποχρώσεις.
Χαινόμηλον το ευειδές (Chaenomeles speciosa). Κατάγεται από την Κίνα και φτάνει σε ύψος 2 μ. και σε πλάτος 1-2 μ. Έχει όθρια, αγκαθωτά κλαδιά και ωοειδή – επιμήκη φύλλα, με πριονωτές παρυφές και γυαλιστερή την επάνω επιφάνεια. Ανθίζει τον Μάρτιο - Απρίλιο, πριν από την εμφάνιση των φύλλων. Τα λουλούδια έχουν κόκκινο χρώμα σε διάφορους τόνους. Παράγει επιμήκεις, αρωματικούς καρπούς, που όταν ωριμάσουν παίρνουν κίτρινο χρώμα. Υπάρχουν πάρα πολλές ποικιλίες αυτού του είδους, όπως: η «Άνθος Μηλιάς» ("Apple Blossom") με λευκορόδινα μονά και ημίδιπλα λουλούδια και η "Simonii", νάνα, φουντωτή και με εμφάνιση ημιέρπουσα και λουλούδια μονά και κόκκινα.
Υβρίδιο Chaenomeles x superba. Είναι μια ομάδα υβριδίων με συνεχή ανθοφορία, που δημιουγήθηκε από τη διασταύρωση μεταξύ του Chaenomeles japonica και του Ch. speciosa. Από τις υβριδιακές αυτές ποικιλίες αναφέρουμε τη "Nivalis" με άσπρα λουλούδια και την "Hever Castle" με λουλούδια στο ροζ – κόκκινο του αστακού.
Τεχνική της καλλιέργειας
Είναι θάμνοι ανθεκτικοί, που μπορούν ν' αναπτυχθούν σε όλα τα χώματα κήπου. Φυτεύονται σε θέσεις προσήλιες. Το φύτεμα στην οριστική θέση γίνεται το φθινόπωρο ή την άνοιξη.

Πολλαπλασιασμός
Τα χαινόμηλα μπορούν να πολλαπλασιαστούν με μοσχεύματα, με παραφυάδες ή και με σπόρο, εκτός από τις ποικιλίες που, στην περίπτωση αυτή, δύσκολα διατηρούν τα χαρακτηριστικά του μητρικού φυτού.
Τα μοσχεύματα ετοιμάζονται τον Αύγουστο – Σεπτέμβριο. Αποτελούνται από τμήματα 10 εκατ., εφοδιασμένα μ' ένα κομμάτι παλαιότερου ξύλου, και φυτεύονται σε κιβώτια πολλαπλασιασμού, σ' ένα μείγμα από τύρφη και άμμο, σε ίσα μέρη. Όταν αναπτυχθούν οι ρίζες μεταφυτεύονται σε γλάστρες, σ' ένα μείγμα από φυτόχωμα, τύρφη και άμμο, και διατηρούνται σε κρύο τζάκι όλο το χειμώνα. Οι παραφυάδες προετοιμάζονται το Σεπτέμβριο. Παραχώνονται τα πιο χαμηλά κλαδιά και μετά από 1-2 χρόνια αποσπώνται από το μητρικό φυτό και φυτεύονται στην οριστική τους θέση.
Η σπορά γίνεται τον Σεπτέμβριο – Οκτώβριο, σε κρύο τζάκι, μέσα σε δοχεία γεμάτα με το ειδικό μείγμα για σπόρους. Τα μικρά φυτά θα μεταφυτευτούν έπειτα σε φυτώριο, στο ύπαιθρο. Αυτά τα φυτά ανθίζουν ύστερα από τρία χρόνια.
Κλάδεμα
Όλα τα είδη και οι ποικιλίες του χαινόμηλου (τσυντόνιας) κλαδεύονται κανονικά, μετά την ανθοφορία. Αφαιρούνται τα πολύ πυκνά κλαδιά, για ν' αραιώσει το φυτό, και επίσης κόβονται σε επίπεδο 2-3 «ματιών» τα κλαδιά του προηγούμενου χρόνου.
Ζωικοί εχθροί και ασθένειες
Αν τα φυτά καλλιεργούνται σε εδάφη πολύ αλκαλικά είναι δυνατό να υποφέρουν από χλώρωση, η οποία εκδηλώνεται με την εμφάνιση άχρωμων κηλίδων μεταξύ των νευρώσεων των φύλλων, μέχρι τον πλήρη αποχρωματισμό του φυλλώματος, που γίνεται άσπρο - κιτρινωπό, ξεραίνεται και πέφτει. Πράγματι, η έλλειψη σιδήρου στο έδαφος, όπως επίσης και το υπερβολικό ασβέστιο (που εμποδίζειτην κανονική απορρόφηση σιδήρου) προκαλούν την καταστροφή της χλωροφύλλης ή την ανεπαρκή παραγωγή της. Θα πρέπει, επομένως, να επαναφέρετε την ισορροπία στη σύνθεση του εδάφους, προσθέτοντας άλατα σιδήρου, διαμέσου των ριζών, ή με ψεκασμούς των φύλλων. Η περίσσεια ασβεστίου, αντίθετα, αντισταθμίζεται με ειδικά παρασκευάσματα, όπως το σεκουεστρέν, που έχουν την ικανότητα να παρέχουν βραδέως αφομοιώσιμο σίδηρο, ανάλογα με τις ανάγκες του φυτού. Επίσης τα πολύ δυνατά κρύα μπορούν να γίνουν αιτία της χλώρωσης, που όμως σ' αυτήν την περίπτωση δεν χρειάζεται καμία επέμβαση: με τον καιρό τα φύλλα θα ξαναγίνουν πράσινα.